Рет қаралды 1,425
АМАНГЕЛДІ ИМАНОВТЫҢ ТУҒАНЫНА 150 ЖЫЛ.
Торғай уезі, Қайдауыл болысының үшінші ауылында кедей шаруа отбасында дүниеге келген Амангелді Үдербайұлы 1916 жылы орын алған Ұлт-азаттық көтерілістің басшысы болғаны тарихтан аян. Өзі батыр, мерген, ат құлағында ойнайтын дүлдүл және соңынан қол ерте білген басшы Амангелдінің атасы Иман батыр Қазақтың соңғы ханы Кенесарының белгілі әскербасының бірі болғанын тарих беттерін белгілі. 7 жасында әкесінен, 12 жасында шешесінен айырылған Амангелді батыр жастайынан жетімдік көрген. 12 жасына дейін ауыл мектебінде, кейін төрт жыл медреседе оқып, түрік, парсы, араб тілдерін үйренген. Оның балалық шағы әйгілі Ыбырай Алтынсариннің ағартушылық қызметі белсене жүргізіліп жатқан кезеңмен тұспатұс келеді.Қазіргі таңда Қазақстанның әр аумағында Амангелді деп аталатын ауылдар көп. Сондай ауылдың бірі Шу ауданы, Алға ауылдық округіне қарасты Амангелді ауылы. Дәл осы ауылда батырдың атын иемденген мектеп пен мешіт бар. Сонау Торғай даласын мекендеген қалың қыпшақ руының бір ауылының шұрайлы Шу өңіріне қоныстануының да өзіндік тарихы бар. Амангелді атындағы колхоз аудан орталығынан 8 шақырым қашықтықта, Шу теміржол станциясына 2 шақырым жақын жерде орналасқан. Атаулы елді мекенге 1938 жылдан бастап халық батыры Амангелді Имановтың есімі берілген. Осы елін қорғаған қазақ халқының батыры Амангелді Үдербайұлы Имановтың туғанына тура 150 жыл толады. Бабасын қастерлеген ұрпағы ауылдық мешітке және 300 орындық білім ошағына батырдың атын беруге мұрындық болған. Амангелді Имановтың 150 жылдығына орай Шу ауданы білім бөлімінің "Амангелді атындағы орта мектебі","Батыр ерлігі ұрпаққа үлгі" атты тағлымды кеш өткізді. Бұл атаулы шараның түпкі мақсаты Қазақ халқы үшін отаршылдыққа қарсы күрескен Амангелдінің батырлығын бағалай білуге тәрбиелеуге, өз елін, жерін қадірлейтін азаматтық тұлғаны қалыптастыру, бүгінгі ұрпақтың бойына патриоттық сезім ұялату болып табылады. Бұл шараға Шу аудандық ардагерлер кеңесінің төрағасы бастаған аудан және атаулы мектеп ардагерлері мен ауыл тұғындары қатысты. Ал, "Амангелді атындағы орта мектебінің" ұйымдастыруымен сахналық көріністер мен концеттік бағдарламаға жалғасты. Шара барысында алғы сөзді мектеп директоры Қалдыгүл Бабасова ашып құттықтау сөз сөйлесе, келген қонақтарға да сөс кезегі тиді. Ауданымызға белгілі айтыскер ақын Базарбай Асқартегі арнау арнап бұл шараны қызықтыра түсті. Жиын соңында "Атадан мал қалғанша тал қалсын" деген қанатты сөзді алдыға тартқан мектеп ұжымы атаулы шараға байланысты 150 түп қылқан жапырақты сәндік ағаштар отырғызумен аяқтады.