Рет қаралды 1,097
ESKİ URFA'DA BAYAN LEYLİÇİ EVLERİ
Yıllar önce Ramazan ve Kurban Bayramları'nda sadece bayanlar ve genç kızlar için kurulan leyliçi evleri vardı. Kadınların, nişanlı ve ergen kızların gittiği bu leyliçi evleri Urfa'nın birçok mahallesinde mevcuttu. Fakat bunların içinde halk arasında isim yapmış, rağbet gören pek çok leyliçi evinin yanında en meşhurları şunlardı:
1) Kedaregilinleyliçi evi
2) EşkoZelihasıgilinleyliçi evi
3) Cintiyanlarınleyliçi evi
4) Karapıyardaki Vakıflar leylisi
5) Hüsrümlarınleyliçievi
6) Ağzı eğrilerin leyli evi
7) Şahingilin leyli ebi
8) Dondurmacıgilin leyli evi
9) Besnililerin leyli evi
10) Dolapgilin leyli evi
11) Heznegilin leyli evi
12) Arapların leyli evi
13) Kumarçıların leyli evi
14) Leylogilin leyli evi
İsmini saydığım bu leyliçi evlerine bayram günleri akın akın kadınlar gelirdi. Adeta yer bulmak mümkün değildi. Kimi oğlunun nişanlısını getirir, kimi gelinini getirir, kimi gençliğe yeni adımını atmış kızını getirir, kimisi de fırsat bu fırsat diyerek oğluna kız bakmaya gelirdi.
Bu uzun ipli iki kişilik leylilere (salıncak) dakika hesabıyla (dolam) ile belirli bir para karşılığı binerlerdi. Leylinin binilen kısmı karşılıklı iki bayan tarafından ayak ve ellerin yardımıyla leyli hızlandırılır, taa bitişik komşuların damlarının üstüne kadar yükselirdi.
Hayatlı leyliçi evinin boş kısımlarına sandalyeler dizilir, gelen insanlar bu sandalyelere oturur, sıralarını beklerlerdi. Sırası gelenler leyliye binerlerdi. Öyle her önüne gelen leyliye binemezdi. Bir de iki kişi leyliye binip leyliyi yükseltince leyliyi idare eden görevli kız elindeki değenekle leylinin tahtasına vurur, leyliyi fazla yukarı kaldırmamaları için onları ikaz ederdi. Süreleri azalan leylideki kızlar leyliyi ayak yardımıyla yavaşlatır ve inerlerdi. Onlar inince sırası gelen başka bir çift leyliye binerdi.
Bu arada leyliye binmek için sıra bekleyen bayanlar da evde kendi yapmış oldukları kavurgaları birbirlerine ikram eder, yazın kurutmuş oldukları karpuz ve kavun çekirdeklerini çıtlatırlardı. Bu leyli keyfi bayram boyunca devam ederdi. Gelinlerini ve kızlarını leyliye bindiren bayanlar ve oradaki akrabaları zılgıtlarla leyliçi evini adeta inletirlerdi. Büyük bir neşe ve eğlence ile geçen leyliçi fasılları bayram sonuna kadar devam ederdi. ANLATAN MEHMET FETHİ GÖKTEPE HOCAMIZA ŞÜKRANLARIMLA